Oczyszczalnia biologiczna czy oczyszczalnia drenażowa? Porównujemy EKO-BIO i EKO-ODR pod kątem gruntu, kosztów, wód gruntowych i eksploatacji.
Wybór przydomowej oczyszczalni ścieków zwykle zaczyna się od jednego pytania: oczyszczalnia biologiczna czy oczyszczalnia drenażowa? Najczęściej porównywane są dwa rozwiązania – EKO-BIO i EKO-ODR.
Choć oba systemy służą do oczyszczania ścieków, działają w inny sposób. W obu przypadkach ścieki trafiają najpierw do osadnika, gdzie oddzielane są zanieczyszczenia stałe. Dalej ich droga wygląda już inaczej. W oczyszczalni biologicznej ścieki są dodatkowo oczyszczane wewnątrz urządzenia, natomiast w oczyszczalni drenażowej trafiają do gruntu przez system rur rozsączających. Od tego zależy nie tylko sposób montażu, ale też wymagania dotyczące działki, poziomu wód gruntowych, kosztów i późniejszej eksploatacji.
Osoby planujące zakup przydomowej oczyszczalni ścieków na swoją działkę, nieraz zastanawiają się, czy powinny zdecydować się na oczyszczalnię biologiczną EKO-BIO, czy może raczej wybrać oczyszczalnię ekologiczną EKO-ODR. Oba rozwiązania mają swoje wady i zalety. Warto przyjrzeć się im bliżej.
Przydomowa oczyszczalnia z drenażem czy bez – najważniejsza różnica
Największa różnica pomiędzy tymi rozwiązaniami dotyczy sposobu odprowadzania oczyszczonych ścieków.
- W przypadku oczyszczalni biologicznej ścieki oczyszczone można magazynować i ponownie wykorzystywać. Oczyszczona woda może trafić do zbiornika retencyjnego, studni chłonnej, rowu melioracyjnego albo zostać użyta do nawadniania ogrodu.
- Oczyszczalnie ekologiczne (drenażowe) działają inaczej. Tam ścieki przepływają przez osadnik wstępny, a następnie są odprowadzane do gruntu za pomocą drenażu rozsączającego. Taki system jest prostszy, ale wymaga odpowiednich warunków gruntowych.
Przede wszystkim należy zastanowić się nad różnicą pomiędzy dwoma rodzajami oczyszczalni. Finalnym produktem po oczyszczeniu ścieków jest woda w II klasie wartości. Jednak w obu oczyszczalniach inaczej przekazuje się ją do środowiska.
Oczyszczalnia EKO-BIO
Oczyszczalnie EKO-BIO umożliwiają magazynowanie powstałej wody, dzięki czemu da się ją ponownie wykorzystać. Woda może przydać się do podlewania terenu, czy zasilać oczko wodne. Jest to bardzo ekologiczne rozwiązanie, dzięki któremu właściciele domu mogą oszczędzać wodę z kranu.
Oczyszczalnia EKO-BIO jest też dzięki temu wspaniałym rozwiązaniem dla działek z obfitymi, wysoko położonymi wodami gruntowymi. Woda nie musi dostawać się bezpośrednio do gruntu, dzięki czemu można uniknąć zalania działki. Tę oczyszczalnię instaluje się też często na małych działkach, gdzie nie udałoby się zachować wymaganych prawnie odległości drenażu od granicy działki czy drzew.
Przydomowa oczyszczalnia biologiczna działa w oparciu o bakterie tlenowe i procesy oczyszczania zachodzące wewnątrz zbiornika. W zależności od modelu wykorzystuje się osad czynny albo złoża biologicznego.
Ścieki trafiają najpierw do osadnika wstępnego, gdzie oddzielane są tłuszcze i większe zanieczyszczenia organiczne. Następnie trafiają do komory napowietrzania, gdzie rozpoczyna się biologiczny proces rozkładu zanieczyszczeń. Na końcu oczyszczona woda może zostać bezpiecznie odprowadzona do studni chłonnej, rowu melioracyjnego albo wykorzystana do nawadniania ogrodu.
Oczyszczalnia EKO-ODR
Przydomowa oczyszczalnia ekologiczna typu EKO-ODR odprowadza wodę bezpośrednio do gruntu (po przesączeniu się przez warstwę drenażu). To rozwiązanie sprawia, że wody nie można ponownie wykorzystać. Jest jednak o wiele prostsze i bardzo wygodne. Na działkach suchych znacząco poprawia właściwości użytkowe gruntu. Z kolei na działkach o niskiej wodoprzepuszczalności lepszym wyborem będzie oczyszczalnia EKO-BIO. Wodoprzepuszczalność w dużym uproszczeniu oznacza, ile wody może wchłonąć metr kwadratowy ziemi w ciągu doby. Jeśli jest ona niska, ziemia może nie poradzić sobie ze wchłonięciem dodatkowej wody z oczyszczalni.
Dlatego oczyszczalnie EKO-ODR instaluje się raczej na działkach, gdzie dominuje żwir i piasek. Tam, gdzie pojawia się glina, niezbędny jest wydłużony drenaż rozsączający. Czasami jednak nawet on nie jest wystarczający i wtedy należy pomyśleć o oczyszczalni EKO-BIO. W skrajnych przypadkach, na działkach iłowych o bardzo niskiej wodoprzepuszczalności najlepszym rozwiązaniem będzie oczyszczalnia EKO-BIO ze studnią chłonną lub zbiornikiem retencyjnym, lub odprowadzeniem do otwartego cieku wodnego.
Ważne!
Oczyszczalnie ekologiczne (drenażowe) są stosunkowo tanie i mają niskie koszty eksploatacji. Nie wymagają też energii elektrycznej, dlatego wiele osób wybiera je tam, gdzie grunt ma dobre właściwości chłonne. Trzeba jednak pamiętać, że system drenażowy wymaga większej powierzchni. Drenaż rozsączający musi zostać ułożony w odpowiednich odległościach od granicy działki, budynków, studni i drzew.
Przeczytaj też: Rola szczepów bakterii w procesie oczyszczania ścieków.
Rola szczepów bakterii w procesie oczyszczania ścieków
Oczyszczanie ścieków to kluczowy proces, który ma na celu usunięcie zanieczyszczeń i szkodliwych substancji z wód opadowych oraz przemysłowych. W tym artykule przyjrzymy się roli szczepów bakterii w procesie oczyszczania ścieków, ich wpływowi na efektywność tego procesu i korzyściom płynącym z ich stosowania, a także, jak dobranie odpowiednich szczepów może przyczynić się do optymalizacji procesu.
Kiedy lepsza będzie oczyszczalnia biologiczna, a kiedy wybrać oczyszczalnię drenażową
Wybór rodzaju oczyszczalni nie powinien wynikać z chwilowej promocji, opinii sąsiada czy tego, które rozwiązanie jest akurat częściej reklamowane. To decyzja, która musi być dopasowana do warunków na działce. Nawet najlepsza i najnowocześniejsza oczyszczalnia nie będzie działać prawidłowo, jeśli grunt jest nieodpowiedni albo poziom wód gruntowych zbyt wysoki. Przy wyborze przydomowej oczyszczalni ścieków zawsze należy wziąć pod uwagę kilka aspektów:
- rodzaj gruntu,
- poziom wód gruntowych,
- wielkość działki,
- ilość produkowanych ścieków,
- możliwość odprowadzenia oczyszczonej wody,
- dostęp do energii elektrycznej.
Oczyszczalnia biologiczna czy oczyszczalnia drenażowa to pytanie, na które nie ma jednej odpowiedzi. Na jednej działce lepszym rozwiązaniem będzie system biologiczny, a na innej prostsza oczyszczalnia ekologiczna z drenażem.
Najczęściej przydomowa oczyszczalnia biologiczna sprawdza się w trudnych warunkach gruntowych, na małych działkach i tam, gdzie poziom wód gruntowych jest wysoki. Oczyszczalnie drenażowe lepiej działają tam, gdzie grunt dobrze przepuszcza wodę, a inwestorowi zależy na prostszej konstrukcji i niskich kosztach eksploatacyjnych.
Czy oczyszczalnia biologiczna wymaga prądu?
W przypadku oczyszczalni biologicznej konieczne jest podłączenie energii elektrycznej. Prąd potrzebny jest do napowietrzania ścieków i pracy urządzeń wspomagających proces oczyszczania. Nie oznacza to jednak wysokich rachunków. W rzeczywistości biologiczna oczyszczalnia zużywa zwykle tyle energii, co niewielka lodówka albo kilka żarówek LED.
Konieczność podłączenia prądu nie wynika z dodatkowych funkcji, ale z samego sposobu działania oczyszczalni biologicznej. Wewnątrz zbiornika pracują bakterie tlenowe, które potrzebują stałego dopływu powietrza. Ścieki są oczyszczane znacznie dokładniej niż w prostych systemach drenażowych, dlatego oczyszczalnia biologiczna może być montowana także na małych działkach, przy wysokim poziomie wód gruntowych i tam, gdzie grunt nie nadaje się do wykonania drenażu.
Warto wiedzieć!
Krótka przerwa w dostawie prądu zwykle nie powoduje problemów. Oczyszczalnia nie przestaje działać od razu. Dopiero dłuższy brak zasilania może obniżyć skuteczność oczyszczania, ponieważ bakterie potrzebują tlenu do prawidłowej pracy.
W przypadku oczyszczalni drenażowej prąd nie jest potrzebny, ponieważ ścieki po wstępnym oczyszczeniu trafiają do gruntu grawitacyjnie. Ten system jest prostszy i tańszy w użytkowaniu, ale jednocześnie zależny od warunków gruntowych i odpowiedniej przepuszczalności ziemi.
O czym jeszcze warto pamiętać przed podjęciem decyzji – praktyczne wskazówki
Przed wyborem konkretnego rozwiązania nie warto kierować się wyłącznie ceną samej oczyszczalni. Znacznie ważniejsze jest to, czy dany system będzie dobrze działał na konkretnej działce również za kilka czy kilkanaście lat. Tańsza oczyszczalnia może okazać się droższa, jeśli po montażu pojawią się problemy z odprowadzaniem wody, konieczność przebudowy instalacji albo częste opróżnianie zbiornika.
Dlatego przed podjęciem ostatecznej decyzji warto sprawdzić warunki gruntowe i skonsultować się z profesjonalną firmą zajmującą się montażem przydomowych oczyszczalni ścieków. Często dopiero badanie gruntu i szczegółowa wizja lokalna pokazują, że działka ma zbyt słabo przepuszczalną ziemię albo zbyt wysoki poziom wód gruntowych. W takiej sytuacji oczyszczalnia drenażowa może nie działać prawidłowo, a bezpieczniejszym rozwiązaniem będzie oczyszczalnia biologiczna.
Dobrze jest także uwzględnić, ile miejsca będzie potrzebne na montaż. Oczyszczalnia drenażowa wymaga wykonania rozsączenia, dlatego zajmuje większą część działki. Oczyszczalnia biologiczna jest bardziej kompaktowa i łatwiej zmieścić ją na małej parceli lub w miejscu, gdzie trzeba zachować odpowiednie odległości od budynku, studni czy granicy działki.
Aspekty prawne – o czym trzeba pamiętać przed montażem oczyszczalni
Przy wyborze przydomowej oczyszczalni ścieków znaczenie mają również przepisy.
Dla oczyszczalni o wydajności do 7,5 m³ na dobę zwykle wystarcza zgłoszenie budowy w starostwie. Jeśli w ciągu 21 dni urząd nie wniesie sprzeciwu, można rozpocząć montaż. Z naszego doświadczenia wynika, że większość przydomowych oczyszczalni ścieków dla gospodarstwa domowego mieści się właśnie w tym limicie.
Trzeba jednak pamiętać, że oczyszczalnie drenażowe muszą spełniać określone odległości. Drenaż rozsączający nie może znajdować się zbyt blisko studni, granicy działki, domu czy drzew. Właśnie dlatego na małych działkach częściej wybierana jest przydomowa oczyszczalnia biologiczna.
W przypadku oczyszczalni biologicznej łatwiej spełnić wymagania dotyczące odległości, ponieważ nie ma konieczności wykonywania rozległego systemu drenażowego.
Warto też wcześniej sprawdzić miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego albo zapytać w urzędzie gminy, czy na danym terenie dopuszczalne są oba rozwiązania. Zdarza się, że lokalne przepisy wskazują konkretny sposób odprowadzania ścieków albo wykluczają możliwość odprowadzania ich do gruntu.
Najczęściej zadawane pytania
To zależy głównie od warunków gruntowych. Jeśli działka ma wysoki poziom wód gruntowych, glinę albo małą powierzchnię, zwykle lepszym rozwiązaniem będzie oczyszczalnia biologiczna.
Na dużych działkach z piaskiem i żwirem często dobrze sprawdzają się oczyszczalnie drenażowe. Tam ścieki przepływają przez osadnik wstępny i są odprowadzane do gruntu za pomocą drenażu rozsączającego.
Najczęściej wskazuje się konieczność podłączenia prądu oraz wyższy koszt zakupu. W przypadku oczyszczalni biologicznej trzeba też pamiętać o okresowych przeglądach i serwisie.
Praca oczyszczalni opiera się na bakteriach tlenowych i napowietrzaniu ścieków, dlatego brak energii elektrycznej może zakłócić proces oczyszczania ścieków. Z drugiej strony w trudnych warunkach gruntowych często jest to jedyne rozwiązanie, które pozwala uniknąć nieprzyjemnych zapachów i bezpiecznie odprowadzać ścieki.
Nie ma jednego modelu, który sprawdzi się wszędzie. Najlepsza oczyszczalnia to taka, która została dobrze dopasowana do działki, liczby mieszkańców i indywidualnych potrzeb. Znaczenie ma rodzaj gruntu, poziom wód gruntowych, ilość ścieków oraz to, czy inwestor chce później wykorzystywać oczyszczoną wodę.
Tak. Biologiczna oczyszczalnia potrzebuje energii elektrycznej do napowietrzania ścieków i pracy dmuchawy. Zużycie prądu zwykle nie jest jednak wysokie. W większości domów miesięczny koszt wynosi kilkanaście lub kilkadziesiąt złotych.
Jeśli chodzi o rozwiązanie polegające na odprowadzaniu nieoczyszczonych ścieków do gruntu, nie jest ono zgodne z przepisami. W przypadku tradycyjnego szamba nie wolno wykonywać drenażu rozsączającego. Drenaż może współpracować wyłącznie z przydomową oczyszczalnią ścieków, w której ścieki zostały wcześniej oczyszczone.
W większości przypadków miesięczne zużycie prądu przez oczyszczalnię biologiczną wynosi od kilkunastu do kilkudziesięciu złotych. Dużo zależy od modelu urządzenia i liczby użytkowników. Najmniej energii zużywają proste systemy z jedną dmuchawą. Większe instalacje, wyposażone dodatkowo w pompę albo osadnik wtórny, mogą pobierać nieco więcej.
Tak. Oczyszczona woda może być odprowadzana również do zbiornika retencyjnego, rowu melioracyjnego albo wykorzystana do nawadniania ogrodu. To jedna z największych zalet oczyszczalni biologicznej. W przypadku oczyszczalni z drenażem oczyszczone ścieki zawsze trafiają do gruntu.
Najczęściej nie. Na gruntach gliniastych drenaż rozsączający działa słabo, ponieważ warstwy ziemi nie wchłaniają odpowiednio szybko wody. Nawet jeśli ścieki zostaną oczyszczone w osadniku gnilnym, grunt może nie poradzić sobie z ich odbiorem. W takich warunkach zwykle lepiej wybrać oczyszczalnię biologiczną.
