Każdy człowiek żyjący na naszej planecie generuje ścieki. Od tego nie ma ucieczki, nie ważne jest czy żyjemy w zgodzie z ekologią, czy też nie, czy jesteśmy młodzi, czy starzy, czy mieszkamy w mieście, czy na wsi. Dotyczy to każdego z nas, bo każdy z nas korzysta z toalety, idzie pod prysznic albo wchodzi do wanny, myje zęby, pierze, myje naczynia i gotuje. To właśnie wszystkie te czynności powodują, że do systemu kanalizacyjnego trafia bardzo dużo zanieczyszczeń, a wszystkie te zanieczyszczenia składają się na tak zwany ściek gospodarczo-bytowy, czyli najprościej mówiąc taki, który powstaje w gospodarstwie domowym.
Co znajduje się w ściekach?
W ściekach generowanych przez każde gospodarstwo domowe znajduje się mnóstwo zanieczyszczeń różnego pochodzenia. Znaleźć w nich można:
- fekalia oraz mocz, a również papier toaletowy,
- dużą ilość wody, która wypływa z toalety razem z jej zawartością,
- wodę z mydlinami i różnego typu detergentami, która wypływa spod prysznica lub z wanny (w niej też można znaleźć sporo naskórka z naszego ciała oraz włosów),
- wodę z pralki, która ma w sobie dużo brudu z pranej odzieży oraz środków piorących,
- zanieczyszczenia kuchenne – m.in. tłuszcze, drobne pozostałości organiczne oraz środki używane podczas mycia naczyń; odpady stałe i resztki jedzenia nie powinny trafiać do kanalizacji.
Woda szara i czarna – podział i właściwości ścieków bytowych
Ścieki powstające w łazienkach, kuchniach i domowych pomieszczeniach gospodarczych tworzą ściek bytowo-gospodarczy. Ich skład zależy m.in. od zużycia wody i stosowanych środków czystości. Ze względu na źródło zanieczyszczeń wyróżnia się wodę szarą i wodę czarną.
Woda szara pochodzi przede wszystkim z umywalek, pryszniców, wanny i pralki. Zawiera detergenty, mydła oraz resztki kosmetyków. W zależności od przyjętej definicji może obejmować również ścieki kuchenne z pozostałościami jedzenia. Woda czarna pochodzi z toalety i zawiera fekalia, mocz oraz papier toaletowy.
Charakterystyka ścieków obejmuje właściwości fizyczne, chemiczne i biologiczne. Barwa, mętność, zapach i temperatura opisują ich cechy fizyczne. Ocena składu chemicznego uwzględnia m.in. odczyn pH oraz zawartość związków organicznych, azotu i fosforu. Wartości wskaźników BZT₅, ChZT i zawiesiny ogólnej pomagają ocenić stopień zanieczyszczenia i skuteczność oczyszczania. Oba rodzaje ścieków mogą zawierać bakterie chorobotwórcze, wirusy i pasożyty, dlatego sam wygląd cieczy nie potwierdza jej bezpieczeństwa. Rozdzielenie odpływu wody szarej i czarnej wymaga odpowiedniej instalacji.
Przeczytaj też: Jak oddzielić szarą wodę od czarnej w domu?

Gdzie wędrują ścieki?
Wszystkie nieczystości, które wyprodukowaliśmy wpływają w końcu do rury kanalizacyjnej, a dalej są już różne możliwe drogi. Jest kilka metod odprowadzania ścieków, część z nas jest wygodnie podłączona do kanalizacji miejskiej czy komunalnej i wtedy ścieki wypływające z naszego domu płyną do dużej oczyszczalni ścieków. Część z nas korzysta ze zbiorników na zanieczyszczenia, czyli z szamb albo z przydomowych oczyszczalni ścieków. Zbiorniki bezodpływowe wymagają regularnego opróżniania, natomiast przydomowe oczyszczalnie ścieków wymagają eksploatacji zgodnej z instrukcją producenta, m.in. kontroli pracy urządzenia i okresowego usuwania osadu. W zależności od systemu stosuje się również odpowiednie biopreparaty.
Jak oczyszcza się ścieki bytowo-gospodarcze?
Oczyszczanie ścieków bytowych zazwyczaj przebiega etapami. Najpierw metody fizyczne pozwalają oddzielić część zanieczyszczeń stałych. Następnie mikroorganizmy rozkładają związki organiczne w procesach biologicznych. Aby mogły działać skutecznie, należy przestrzegać zasad eksploatacji urządzeń. W niektórych instalacjach stosuje się również metody chemiczne, np. strącanie fosforanów. Powstający osad wymaga okresowego usuwania i odpowiedniego zagospodarowania.
Przeczytaj też: Jakie procesy zachodzą w oczyszczalni ścieków.

Oczyszczanie prowadzi się w celu ochrony zdrowia i środowiska. Nieoczyszczone ścieki mogą prowadzić do skażenia wód gruntowych oraz zanieczyszczenia wód powierzchniowych. Nadmiar biogenów, przede wszystkim azotu i fosforu, sprzyja eutrofizacji, czyli nadmiernemu wzbogaceniu wód w substancje odżywcze. Może to powodować zakwity glonów i sinic oraz niedobór tlenu.
Przydomowe oczyszczalnie ścieków EKO-BIO do gospodarstw domowych
Planujesz sposób odprowadzania ścieków z domu? W ofercie EKO-BIO znajdziesz biologiczne oczyszczalnie ścieków oraz oczyszczalnie biologiczno-chemiczne, w których procesy biologiczne uzupełnia chemiczne strącanie fosforanów. Dobór urządzeń powinien uwzględniać liczbę użytkowników, dobową ilość ścieków, warunki gruntowo-wodne i możliwość odprowadzania oczyszczonych ścieków.
Ważne jest również ustalenie sposobu obsługi instalacji. W przypadku zbiornika bezodpływowego konieczne będzie regularne opróżnianie, ponieważ takie urządzenie gromadzi nieczystości. Sprawdź dostępne szamba i zbiorniki na ścieki lub skontaktuj się z EKO-BIO, aby omówić warunki na swojej działce i dopasować rozwiązanie do potrzeb gospodarstwa domowego.
Najczęściej zadawane pytanie
Klasyfikacja ścieków uwzględnia ich pochodzenie. Do głównych kategorii zdefiniowanych w przepisach należą ścieki bytowe, przemysłowe i komunalne. Ścieki bytowe powstają podczas codziennych czynności i w wyniku ludzkiego metabolizmu. Ścieki przemysłowe pochodzą m.in. z zakładów produkcyjnych. Podczyszczanie ścieków przemysłowych jest konieczne, jeśli bez niego nie spełniają warunków odbioru przez kanalizację. Ścieki komunalne to ścieki bytowe albo ich mieszanina ze ściekami przemysłowymi lub wodami opadowymi i roztopowymi, odprowadzana urządzeniami gminnej gospodarki ściekowej.
Wody opadowe nie powinny trafiać do przydomowej oczyszczalni przeznaczonej do ścieków bytowych. Nadmierny dopływ wody może przeciążyć instalację i zaburzyć jej pracę.
Tak, jeżeli jakość wody i instalacja odpowiadają konkretnemu zastosowaniu, np. spłukiwaniu toalety w osobnym obiegu wody szarej. Rolnicze wykorzystanie ścieków bytowych do nawadniania wymaga spełnienia warunków prawnych. Prawo wodne zabrania takiego wykorzystania m.in. na gruntach z uprawami roślin przeznaczonych do spożycia na surowo. Odpływ z oczyszczalni biologicznej nie jest wodą pitną.
Nie. Mogą wspomagać procesy biologiczne, ale nie eliminują konieczności usuwania osadu z oczyszczalni ani opróżniania szamba. Należy stosować je zgodnie z instrukcją producenta.
Tak. W odpowiednio wyposażonych oczyszczalniach fermentacja beztlenowa osadów pozwala uzyskać biogaz wykorzystywany do produkcji ciepła i energii elektrycznej. Zwykła przydomowa oczyszczalnia nie służy do produkcji energii z biogazu.

